(AYDIN / BOZDOĞAN) Aydın’ın Bozdoğan ilçesinde yerel ekonominin can damarı olan incir sektöründe yaşanan pazar daralması, fiyat istikrarsızlığı ve üretici talepleri Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) gündemine girdi.
Saadet Partisi Bozdoğan İlçe Başkanı Talha Kayaoğulları’nın geçtiğimiz günlerde idari yönetimiyle birlikte Seki ve Yeşil Yenice mahallelerinde gerçekleştirdiği saha çalışmalarının ardından, üreticiden yükselen ses Ankara’da karşılık buldu.
Kayaoğulları’nın sahada bizzat tespit ettiği ve raporlaştırdığı sorunlar, Saadet Partisi Antalya Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Şerafettin Kılıç tarafından Meclis başkanlığına sunulan resmi bir önergeye dönüştü. Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın cevaplandırması istemiyle hazırlanan 12 maddelik yazılı soru önergesiyle birlikte, Saadet Partisi Bozdoğan’ın sorunlarını altıncı kez TBMM gündemine taşımış oldu.
“ÜRETİCİMİZİN SESİNİ ANKARA’DA YANKILANDIRDIK”
Saha çalışmalarında elde ettikleri verilerin ve üretici taleplerinin takipçisi olduklarını belirten Saadet Partisi Bozdoğan İlçe Başkanı Talha Kayaoğulları, konuya ilişkin yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi: “Seki ve Yeşil Yenice Mahallelerimizde gerçekleştirdiğimiz saha çalışmalarında incir üreticilerimizle bir araya gelerek yaşadıkları sorunları ve taleplerini yerinde dinlemiştik. Üreticilerimizin bizlere ilettiği fiyat düşüklüğü, ihracat engelleri, sera desteği ve faizsiz kredi gibi acil çözüm bekleyen talepleri, Saadet Partisi Antalya Milletvekilimiz ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Sayın Şerafettin Kılıç ile yaptığımız görüşmede kendisine aktardık. Bugün ise Sayın Şerafettin Kılıç tarafından, Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı’nın cevaplandırması istemiyle hazırlanan 12 maddelik yazılı soru önergesi TBMM Başkanlığı’na sunuldu. Bu önergeyle birlikte, Bozdoğan’ın sorunlarını ve taleplerini TBMM gündemine taşıdığımız altıncı yazılı soru önergemizi sunmuş olduk. Sahada dinlediğimiz sorunların Meclis gündemine taşınmasına katkı sunan Milletvekilimiz Sayın Şerafettin Kılıç’a üreticilerimiz adına teşekkür ediyorum.”
İŞTE MECLİS BAŞKANLIĞI’NA SUNULAN ÖNERGEDE YER ALAN 12 SORU
1. Aydın’da incir üretimi yapılan ilçeler bazında son beş yıla ait üretici sayısı, üretim alanı, ağaç sayısı ve üretim miktarı nedir? Bu verilerde yıllar itibarıyla nasıl bir değişim yaşanmıştır?
2. 2026 yılı itibarıyla Aydın’da incir üretiminin kilogram başına ortalama maliyeti Bakanlığınız tarafından hesaplanmış mıdır? Gübre, zirai ilaç, işçilik, sulama, enerji, hasat, kurutma ve taşıma giderlerindeki artışların üretici gelirine etkisi konusunda herhangi bir çalışma yapılmış mıdır?
3. 2025/2026 sezonunda Aydın’da gerçekleşen ortalama üretici fiyatı ile incirin kilogram başına üretim maliyeti arasındaki fark Bakanlığınız tarafından incelenmiş midir? Üreticinin maliyetlerinin altında veya maliyetlere yakın fiyatlarla ürün satmak zorunda kalmasını önleyecek bir referans fiyat, alım veya piyasa düzenleme mekanizması oluşturulması planlanmakta mıdır?
4. İncir üreticilerine sağlanan mevcut desteklerin son beş yıldaki toplam tutarı Aydın ve Türkiye geneli için yıllar itibarıyla ne kadardır? Artan maliyetler ve 2026 yılı üretim koşulları dikkate alınarak incire özgü ilave bir destekleme modeli uygulanması planlanmakta mıdır?
5. Üreticilerin hasat döneminde finansman ihtiyacı nedeniyle ürünlerini düşük fiyatlardan satmak zorunda kalmalarını önlemek amacıyla faizsiz kredi, ürün teminatlı finansman ya da lisanslı depoculuk destekleri konusunda Bakanlığınızın yürüttüğü bir çalışma bulunmakta mıdır?
6. Aydın’daki incir üreticilerinin hasat, kurutma, depolama ve paketleme süreçlerinde yaşadığı altyapı eksikliklerinin giderilmesi amacıyla ortak kurutma, depo, soğuk hava ve paketleme tesislerinin kurulmasına yönelik özel bir destek programı oluşturulması planlanmakta mıdır?
7. Aflatoksin ve okratoksin nedeniyle ürün kayıplarının ve ihracat sorunlarının azaltılması amacıyla Aydın’da yürütülen denetim, eğitim ve teknik destek çalışmalarının sonuçları nelerdir? 2025/2026 sezonunda bu nedenlerle ihracattan geri dönen veya imha edilen incir miktarı ne kadardır?
8. İncir üretiminde kritik öneme sahip ilek temini ve sevkiyatında yaşanan sorunların giderilmesi, kaliteli ileğe zamanında erişimin sağlanması ve ilek hareketliliğinin etkin biçimde denetlenmesi amacıyla Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar nelerdir?
9. Kuraklık, aşırı sıcaklık, düzensiz yağış ve diğer iklim kaynaklı risklerin Aydın’daki incir üretimine etkisi konusunda Bakanlığınız tarafından hazırlanmış bir risk analizi bulunmakta mıdır? İncir bahçelerinin iklim değişikliğine uyumunu sağlamak amacıyla sulama, hastalık ve zararlı mücadelesi, verimlilik ve dayanıklı çeşit geliştirme konularında hangi çalışmalar yürütülmektedir?
10. Türkiye’nin kuru incir ihracatının sürdürülebilirliğinin sağlanması ve Aydın incirinin uluslararası pazarlardaki rekabet gücünün korunması amacıyla yeni pazarların geliştirilmesi, mevcut pazarların korunması ve ithalatçı ülkelerin artan kalite standartlarına uyum konusunda hangi çalışmalar yürütülmektedir? Gümrük ve dış ticaret uygulamalarının üretici ve ihracatçı üzerindeki etkileri analiz edilmekte midir?
11. Aydın incirinin katma değerinin artırılması amacıyla kuru incirin yanı sıra işlenmiş, paketlenmiş ve markalı ürünlerin üretim ve ihracatının geliştirilmesine yönelik üreticilere, kooperatiflere ve işletmelere özel destekler sağlanması planlanmakta mıdır?
12. Aydın’ın incir üretimindeki stratejik konumu dikkate alınarak; üretim maliyetlerinin azaltılması, üretici gelirlerinin korunması, kalite ve gıda güvenliğinin artırılması, hasat sonrası kayıpların önlenmesi, iklim değişikliğine uyum ve ihracatın geliştirilmesini kapsayan Aydın İncir Eylem Planı veya Ulusal İncir Stratejisi hazırlanması konusunda Bakanlığınızın bir çalışması bulunmakta mıdır?
